مقدمه

روغن هیدرولیک تنها یک مایع کاری نیست؛ انتخاب درست آن باعث افزایش عمر پمپ و قطعات، کاهش سایش و صرفه‌جویی در مصرف انرژی می‌شود. استانداردهای متداول مثل DIN 51524 و درجه‌های ویسکوزیته ISO VG مبنای دسته‌بندی هستند؛ بنابراین ابتدا یک نگاه سریع به این استانداردها می‌اندازیم.

استانداردها و معنای اعداد

ویسکوزیته (ISO VG) چیست؟

اعداد 15، 46، 68 و... نشان‌دهندهٔ ISO Viscosity Grade هستند؛ هرچه عدد بالاتر، روغن غلیظ‌تر و کندپذیرتر است — ملاک انتخاب براساس دمای کاری و سرعت عبور از نازل‌ها/شیرهاست.

کلاس‌های DIN (HL, HLP, HH و …) به چه معنا هستند؟

• HL: روغن‌های پایه معدنی با خواص جلوگیری از زنگ‌زدگی و اکسیداسیون.

• HLP / HVLP: روغن‌های ضدسایش (AW) با شاخص گرانروی بهبود‌یافته — مناسب بیشتر سیستم‌های صنعتی.

• HH: معمولاً روغن‌های پایه معدنی ساده (بدون افزودنی‌های AW) که در بسیاری منابع به‌عنوان نوع ساده یا قدیمی دسته‌بندی شده‌اند.

•  

نکته: در بازار ایران و بین کاربران صنعتی، ترکیب نام‌ها (مثلاً HL_VG46 یا HLP_VG46) بسیار رایج است — همیشه باید مشخصات دقیق (شاخص گرانروی، شاخص اسیدی، نقطه ریزش، و معیار ضدسایش) را از دیتاشیت بررسی کرد.

1) HH_VG68 — روغن هیدرولیک پایه معدنی (ISO VG 68)

ویژگی‌ها: ویسکوزیته بالا (VG68)، پایه معدنی، عملاً بدون افزودنی AW.
کابردها: سیستم‌های هیدرولیک صنعتی با دماهای کاری نسبتاً بالاتر یا بار مکانیکی کمتر که نیاز به روانکاری ضخیم‌تر دارند؛ گیربکس‌های خاص، بعضی پرس‌ها و ماشین‌آلات با نشت جزئی که نیاز به روغن غلیظ‌تر دارند.
چرا انتخاب شود؟ وقتی خواص ضدسایشِ ویژه لازم نیست و پایداری فیلم روغنی و مقاومت مکانیکی در اولویت است

2) HL_VG46 — روغن هیدرولیک R&O با ویسکوزیته متوسط (ISO VG 46)

ویژگی‌ها: ویسکوزیته متوسط، دارای افزودنی‌های ضد اکسیداسیون/ضدزنگ (R&O).
کابردها: پربسامدترین انتخاب صنعتی — مناسب ماشین‌آلات خط تولید، پرس‌ها، اکسترودر، دستگاه‌های CNC با سیستم هیدرولیک استاندارد و پمپ‌های پیستونی/دنده‌ای که به ترکیب محافظت و ثبات نیاز دارند.
چرا انتخاب شود؟ تعادل خوب بین روانکاری و پمپ‌خور بودن؛ بسیاری از سیستم‌ها استانداردشان VG46 است. 

3) HL_VG15 — روغن هیدرولیک سبک (ISO VG 15)

ویژگی‌ها: بسیار رقیق‌تر؛ جریان سریع‌تر در دماهای پایین.
کابردها: سیستم‌هایی با عبور سریع، فرمان‌های هیدرولیک، سیستم‌های دقیق کنترل که پمپ‌ها و شیرها برای روغن رقیق طراحی شده‌اند یا در محیط‌هایی با دمای پایین کار می‌کنند.
چرا انتخاب شود؟ وقتی نیاز به پاسخ‌دهی سریع و کار در دماهای پایین دارید (مثلاً سیستم‌های فرمان یا یونیت‌هایی با دبی بسیار کم). 

نکات عملی در انتخاب بین VG15 / VG46 / VG68

1. دستورالعمل سازنده دستگاه مهم‌ترین مرجع است. همیشه دیتاشیت دستگاه را در اولویت بگذارید. 

2. دما و فاصله لوله‌ها را در نظر بگیرید: برای شرایط سرد از VG15 یا VG32، برای دماهای نرمال تا گرم VG46 و برای بارهای سنگین یا حجم‌های کاری بالاتر VG68 مناسب‌تر است. 

3. اگر دستگاه حساس به سایش است، به سراغ HLP/HVLP بروید؛ اگر سیستم ساده و کم‌فشار است، HH یا HL پایه می‌تواند کافی باشد.

نکات نگهداری، تعویض و انبارش 

• مخازن را از رطوبت و آلودگی دور نگه دارید؛ آب و ذرات جامد بزرگ‌ترین دشمن روغن هیدرولیک‌اند.

• فیلترها را به موقع تعویض کنید و وضعیت فیلتراسیون (β-value) را نظارت کنید.

• در طول زمان، اکسیداسیون و افزایش اسیدیته رخ می‌دهد — برنامه تعویض براساس نمونه‌گیری روغن تعیین شود (analytical oil sampling). 

پیشنهادات فنی برای مشتریان فروشگاه خانی

• برای ماشین‌آلات خط تولید و اکثر کاربردهای صنعتی، HL_VG46 بهترین شروع است.

لینک خرید HL_VG46 کلیک کنید.

• اگر دستگاه در محیط سرد یا نیاز به پاسخ سریع دارد، HL_VG15 را انتخاب کنید.

لینک خرید HL_VG15 کلیک کنید.

• برای شرایط کار سنگین و دما/فشار بالاتر، HH_VG68 یا VG68 پایه معدنی انتخاب منطقی است — البته اگر سایش شدید باشد، بهتر است نسخهٔ HLP/VG68 ضدسایش هم در نظر گرفته شود. 

لینک خرید HH_VG68 کلیک کنید.

جدول مقایسهٔ VG15 / VG46 / VG68 (نسخه متنی بدون غلط)